Alimenty na dziecko: od czego zależy wysokość
W Polsce nie ma tabeli ani stawki alimentów. Wysokość zależy od usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz możliwości zarobkowych i majątkowych rodzica (art. 135 § 1 k.r.o.). Liczy się nie tylko to, ile rodzic zarabia, ale ile mógłby zarabiać.
- Obowiązek alimentacyjny rodziców trwa, dopóki dziecko nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie (art. 133 § 1 k.r.o.).
- Kwota zależy od potrzeb dziecka i możliwości zarobkowych i majątkowych rodzica, a nie tylko od jego faktycznych dochodów.
- Osobista opieka nad dzieckiem też jest wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego (art. 135 § 2 k.r.o.).
- Strona dochodząca alimentów nie płaci kosztów sądowych; na czas procesu można wnioskować o zabezpieczenie.
Dwie rzeczy, które bierze pod uwagę sąd
| Potrzeby dziecka | Możliwości rodzica |
|---|---|
| Wyżywienie, ubrania, mieszkanie i jego opłaty | Faktyczne dochody z pracy i działalności |
| Szkoła, przedszkole, zajęcia dodatkowe | Wykształcenie, zawód, doświadczenie, stan zdrowia |
| Leczenie, leki, rehabilitacja | Majątek: nieruchomości, oszczędności, samochody |
| Wypoczynek, rozwój, kultura | Zarobki, które mógłby osiągać przy dołożeniu staranności |
Dziecko ma prawo do równej stopy życiowej z rodzicami. Jeśli rodzic dobrowolnie obniża dochody, na przykład rezygnuje z pracy, sąd może ocenić jego możliwości zarobkowe, a nie tylko deklarowane zarobki.
Jak policzyć potrzeby dziecka
- Zrób zestawienie miesięcznych wydatków na dziecko: stałe (przedszkole, zajęcia, leki) i zmienne (ubrania, jedzenie).
- Przypisz dziecku część kosztów mieszkania: czynsz, media, internet.
- Uwzględnij wydatki roczne w przeliczeniu na miesiąc: wyprawka szkolna, wakacje, dentysta.
- Zbierz dowody: faktury, rachunki, umowy, wyciągi. Sąd opiera się na tym, co da się wykazać.
- Podziel koszty między rodziców według ich możliwości. Rodzic, który na co dzień opiekuje się dzieckiem, wykonuje obowiązek także przez osobiste starania.
Pozew o alimenty: najważniejsze informacje
- Sąd: sąd rejonowy, wydział rodzinny; do wyboru sąd miejsca zamieszkania dziecka albo pozwanego.
- Koszty: strona dochodząca alimentów nie uiszcza kosztów sądowych (art. 96 ust. 1 pkt 2 u.k.s.c.).
- Zabezpieczenie: razem z pozwem możesz wnioskować, by pozwany płacił określoną kwotę już w czasie procesu.
- Wykonalność: wyrok zasądzający alimenty sąd z urzędu zaopatruje w rygor natychmiastowej wykonalności co do rat płatnych po wniesieniu pozwu oraz za okres do 3 miesięcy przed jego wniesieniem (art. 333 § 1 pkt 1 k.p.c.).
Przykładowe zestawienie kosztów
Poniższa tabela pokazuje, jak uporządkować wydatki. Kwoty wpisujesz własne, na podstawie rachunków; to nie jest żadna norma.
| Kategoria | Przykład pozycji | Miesięcznie |
|---|---|---|
| Mieszkanie | Część czynszu i mediów przypadająca na dziecko | …… zł |
| Wyżywienie | Zakupy, obiady w szkole | …… zł |
| Edukacja | Przedszkole, podręczniki, korepetycje | …… zł |
| Zdrowie | Leki, prywatne wizyty, okulary | …… zł |
| Rozwój i wypoczynek | Zajęcia dodatkowe, wakacje (w przeliczeniu na miesiąc) | …… zł |
| Ubrania i higiena | Odzież, obuwie, kosmetyki | …… zł |
Świadczenia, które nie wpływają na alimenty
Na wysokość alimentów nie wpływają między innymi świadczenie wychowawcze (800 plus), świadczenia rodzinne, świadczenia z pomocy społecznej i z funduszu alimentacyjnego (art. 135 § 3 k.r.o.). Rodzic płacący alimenty nie może więc żądać ich obniżenia tylko dlatego, że drugie z rodziców otrzymuje takie świadczenie na dziecko.
Alimenty w sprawie rozwodowej
Jeśli trwa sprawa o rozwód, sąd rozstrzyga o alimentach na dzieci w wyroku rozwodowym. Na czas trwania rozwodu również można wnioskować o zabezpieczenie alimentów. Jak przygotować pozew rozwodowy, opisujemy w tekście Pozew o rozwód: jak go przygotować i złożyć.
Jak długo płaci się alimenty
Obowiązek nie kończy się automatycznie z 18. urodzinami. Trwa, dopóki dziecko nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie, na przykład w czasie nauki. Rodzic może uchylić się od świadczeń wobec pełnoletniego dziecka, jeśli wiązałyby się z nadmiernym uszczerbkiem dla niego albo dziecko nie dokłada starań, by się usamodzielnić (art. 133 § 3 k.r.o.).
Inne sprawy rodzinne znajdziesz na stronie Co się stało?
Najczęstsze pytania
Do jakiego sądu składa się pozew o alimenty?
Czy alimenty można dostać wstecz?
Co jeśli rodzic nie płaci zasądzonych alimentów?
Czy alimenty można zmienić?
Artykuł ma charakter informacyjny i opisuje stan prawny na dzień aktualizacji. Nie zastępuje porady prawnej w konkretnej sprawie.
Przeczytaj też
Pozew o rozwód: jak go przygotować i złożyćKtóry sąd, ile kosztuje, co napisać i jakie dokumenty dołączyć. Pozew o rozwód krok po kroku, bez prawniczego żargonu.Czytaj →
Ile trwa rozwód i od czego to zależyJedna rozprawa czy kilka lat? Czas rozwodu zależy od kilku czynników, na które masz wpływ. Opisujemy etapy i to, co je wydłuża.Czytaj →